Strona główna O nas Kwartalniki Rozmowy Sylwetki Słownik Archiwalia Publikacje Wydawnictwa Kontakt
ul. Piłsudskiego 27,
31-111 Kraków
info@cracovia-leopolis.pl

Facebook

KWARTALNIKI

2005 | 2004 | 2006 | 2003 | 2007 | 2001 | 2002 | 2000 | 1999 | 1998 | 1997 | 1996 | 1995 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019

LISTY DO REDAKCJI

Korespondujemy ostatnio z p. prof. Tadeuszem Łodzianą, rzeźbiarzem zamieszkałym w latach powojennych w Warszawie. Profesor jest rdzennym lwowiakiem, rozmiłowanym w swoim rodzinnym mieście. Ma świetne rozeznanie w światku plastyków ze Lwowa rodem, przeto zapytaliśmy Go o różne nazwiska. Oto urywki z Jego listów:
Postaram się napisać parę zdań o Danusi Tomaszewskiej, mojej nieco starszej koleżance po fachu. Pamiętam ją jako studentkę w Instytucie Sztuk Plastycznych we Lwowie, jako rzeźbiarkę pracującą przy konserwacji zabytków w Warszawie. Wyróżniała się urodą, elegancją, temperamentem – przecież to lwowianka, nie inaczej. [...] O Danusi, z którą kontaktowałem się, i o Antku Biłasie zmarłym w ub. roku artyście rzeźbiarzu-lwowiaku – wspólnie studiowaliśmy u M. Wnuka razem ze Staszkiem Sokalskim, o którym Pan wspomina – napiszę!
Otrzyma Pan wspomnienie o Adamie Smolanie, art.-rzeźb. urodzonym we Lwowie – profesorze Państw. Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych w Sopocie, asystencie prof. M. Wnuka. Dziekan, profesor tejże uczelni, mój kolega z Instytutu Sztuk Plastycznych we Lwowie.
Warto moim zdaniem zrobić wywiad z p. inż. arch. Krystyną Tołłoczko [...]. Była żoną inż. arch. prof. Józefa Różyskiego – opiekuna artystycznego Cm. Obrońców Lwowa i projektanta jego rozbudowy.
Również wywiad z p. Ireną Witwicką, żoną Janusza, inż. arch. zamordowanego bestialsko przez tzw. „nieznanych sprawców” we Lwowie w 1945 r. – twórcy panoramy dawnego Lwowa, która cudem uratowana, znajduje się w Muzeum we Wrocławiu. [...] Zamiarem inż. Janusza Witwickiego (przez dwa lata okup. niemieckiej pracowałem przy panoramie) było umieszczenie modelu w Baszcie Prochowej – półokrągła budowla, kamienna [...] – obok II Budy gimnaz. na Wałach Gubernatorskich. Model miał być osadzony w okrągłym bębnie. Na tle ścian bębna namalował prof. Wł. Witwicki – ojciec Janusza, otaczające wzgórza okolic Lwowa XVIII w. Taki model panoramy musiał Pan oglądać na ul. Ormiańskiej 23 w 1944 r.
Również znalazłem w antykwariacie pamiątki J. Witwickiego. Rodzina wykupiła i domyśla się, kto ukradł podczas pakowania panoramy we Lwowie. [...] Takie są losy pamiątek, rzeczy, gdy opuszcza się swoje gniazdo, rodzinne miasto, ojczyznę.


Profesor Łodziana nadesłał nam też sporo zdjęć do redakcyjnego archiwum, m.in. fotografie Tadeusza Englerta, lwowskiego sportowca, o którym wspomnienie zostało zamieszczone w „Przeglądzie Sokolim”, załączonym do CL 4/97, a także kartkę pocztową z portretem Marszałka Piłsudskiego, malowanym przez prof. Pawła Gajewskiego z Państwowej Szkoły Technicznej we Lwowie (przy której był wydział plastyczny, zamieniony w czasie wojny na Instytut Sztuk Plastycznych). O prof. Gajewskim pisze prof. Łodziana, iż po wojnie... był podobnie jak M. Wnuk profesorem w Szkole Sztuk Plastycznych w Sopocie. Ale zajmował się tkaniną – surowy, wymagający, poważny i mruk. Chodził we Lwowie w samodziałach, przez siebie tkanych [...].
Pięknie dziękujemy za te ciekawostki. Oczekujemy na obiecane materiały.

Wzruszył nas serdeczny list p. Grzegorza Wieruszewskiego (zam. w Gnieźnie), w którym czytamy:
Odpowiadając na Państwa pismo w sprawie nadpłaty prenumeraty kwartalnika Cracovia–Leopolis pragnę poinformować, że wpłat tych dokonałem celowo, aby przeznaczyć nadwyżkę na działalność wydawniczą, ponieważ zdaję sobie sprawę z ciężaru kosztów, jakie Państwo ponosicie wydając to pismo. Pismo to jednak jest wydawnictwem bardzo potrzebnym, ponieważ wypełnia lukę informacyjną o dawnych Kresach Rzeczypospolitej i od nowa uczy nas historii Polski.
Dziękujemy. Postaramy się nadal nie zawieść naszych Czytelników. Obecnie przygotowujemy numer specjalny o obronach Lwowa, zbiega się bowiem kilka okrągłych rocznic: 350, 150 i 80 lat – patrz IV strona okładki.

Pozdrawiamy wszystkich korespondentów i życzymy pogodnego (lecz nie przesadnie gorącego) lata.
Redakcja