Strona główna O nas Kwartalniki Rozmowy Sylwetki Słownik Archiwalia Publikacje Wydawnictwa Kontakt
ul. Piłsudskiego 27,
31-111 Kraków
info@cracovia-leopolis.pl

Facebook

KWARTALNIKI

2005 | 2004 | 2006 | 2003 | 2007 | 2001 | 2002 | 2000 | 1999 | 1998 | 1997 | 1996 | 1995 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019

WIADOMOŚCI Z TAMTEJ STRONY

Katedra Lwowska od strony RynkuArchidiecezja Lwowska dzisiaj
Lwowska Archidiecezja rzymsko-katolicka (zwana tradycyjnie łacińską), ma sta­ry rodowód. Została powołana do życia staraniem królów polskich Kazimierza Wiel­kiego i Ludwika Węgierskiego - przez papieża Grzegorza XI w roku 1375, z sie­dzibą pierwotnie w Haliczu, przeniesioną w 1414 roku do Lwowa. Temat wielowie­kowej historii tej archidiecezji zostanie na tych łamach omówiony kiedy indziej, dzi­siaj przedstawiamy jej aktualny stan, tzn. terytorium i strukturę. Wyjaśnić trzeba na wstępie, że w stosunku do sytuacji z lat przed II wojną światową obszar ten uległ znacznemu powiększeniu. Archidiecezja lwowska obejmowała w przybliżeniu wo­jewództwa tarnopolskie i stanisławowskie oraz wschodnią część województwa lwow­skiego (sięgającego na zachodzie poza Tarnobrzeg -do Wisły), Rzeszów i Krosno. Część zachodnia tego województwa nale­żała do diecezji przemyskiej, wraz z Mo­ściskami, Samborem i Drohobyczem.
Mimo politycznych faktów dokonanych po II wojnie światowej, dawny stan formal­nie dotrwał do 1991 roku, mimo iż tylko rejon Lubaczowa pozostał w granicach polskich i tam przez lat 45 rezydował ad­ministrator apostolski „Archidiecezji w Lu­baczowie”. W roku 1991 Archidiecezja Lwowska została reaktywowana na swo­im pełnym terytorium i wtedy właśnie po­większono jej obszar przez dołączenie części diecezji przemyskiej, która znala­zła się w obrębie ówczesnego ZSRR, a także diecezji łuckiej (Wołyń) i rumuń­skiej (Bukowina odłączona od Rumunii).
Liczba dekanatów przed wojną w sa­mej archidiecezji lwowskiej wynosiła 28, liczba parafii i punktów duszpasterskich 416 (liczby te nie uwzględniają dawnych dekanatów i parafii na wspomnianych ob­szarach dołączonych w roku 1992).
Obecnie ustanowiono w tak powięk­szonej archidiecezji jedynie 10 dekana­tów:
lwowski, obejmujący oprócz Lwowa jego okolice i północną część wojewódz­twa lwowskiego (z Żółkwią, Złoczowem, Brodami);
mościski, zachodnia część archidie­cezji (z Gródkiem Jagielońskim);
samborski, obejmuje południową część pasa przygranicznego po Karpaty;
chodorowski (stryjski), część wo­jewództwa stanisławowskiego na połu­dnie od Lwowa, po Karpaty;
stanisławowski, południowo-wscho-dnia część województwa stanisławow­skiego (z Kołomyją);
czortkowski, południowa część wo­jewództwa tarnopolskiego (od Mikuliniec po Zaleszczyki);
tarnopolski, północna część woje­wództwa tarnopolskiego oraz Krzemie­niec; a ponadto:
łucki i równieński, obejmujące Wo­łyń (poza Krzemieńcem);
czerniowiecki, obejmujący Buko­winę.

W każdym dekanacie znajduje się 3-10 parafii lub punktów duszpasterskich (nie wszystkie parafie mają uregulowany status, ze względu na wciąż nie wystar­czającą liczbę księży i wynikające stąd częste przesunięcia organizacyjne i per­sonalne), w każdym z nich pracuje prze­ważnie 1-3 księży, zależnie od liczby obsługiwanych kościołów (a bywa ich do siedmiu) w miasteczkach i wsiach, nie­rzadko położonych w kilkunastukilome-trowych (i większych) odległościach. We Lwowie czynne są 3 parafie, w nich po 2-4 księży.
Większość kościołów obsługiwanych jest przez księży diecezjalnych, zarówno miejscowych (tzn. takich, których macie­rzystą diecezją jest archidiecezja lwow­ska), jak i przyjezdnych na dłuższe lub krótsze okresy z różnych diecezji z tere­nu RP. Niektóre kościoły zostały objęte przez zgromadzenia zakonne-są tu Bernardyni, Franciszkanie konw., Jezuici, Michalici, Saletyni, Redemptoryści, Refor­maci, Zmartwychwstańcy i inni.
Przy wielu kościołach obecne są sio­stry z różnych zakonów, pomagające księ­żom głównie w katechizacji i innych for­mach pracy z młodzieżą, a także z chory­mi i niesprawnymi, nie tylko Polakami. Nie przywrócono jednak dotąd żadnych kla­sztorów, ani męskich, ani żeńskich.
W szeregu miejscowości, gdzie za­wiązały się wspólnoty rzymsko-katolickie, nie ma jeszcze kościołów, z różnych po­wodów, czasem obiektywnych (kościół zburzony, przebudowany, zrujnowany, czasem w budowie), ale także subiektyw­nych: zwlekanie przez władze administra­cyjne z oddaniem kościoła wiernym, prze­kazanie go innemu wyznaniu, a nawet odebranie oddanego wcześniej kościoła (np. w Komarnie, Brodach).
Metropolitą Lwowskim obrządku rzymsko-katolickiego jest Ks. Arcybiskup dr Marian Jaworski, przedtem profesor i rek­tor Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie (urodzony we Lwowie). Bisku­pami pomocniczymi są O. Rafał Kiernicki i Ks. Marcjan Trofimiak, kanclerzem Ks. Marian Buczek.
Obecnej Metropolii Lwowskiej podle­gają diecezje w Kamieńcu Podolskim i Żytomierzu.
Red.

WYDARZENIA
• Towarzystwo Kultury Polskiej Ziemi Lwowskiej W dniu 4 marca odbyło się we Lwowie walne zebranie sprawozdawczo wyborcze TKPZL, na którym dotychczasowy prezes inż. Stanisław Czerkas został wybrany na drugą kadencję. Imieniem Stowarzyszenia „Wspólnota Polska” na zebraniu była obecna dr Krystyna Gąsow­ska, członek Zarządu Krajowego i dyrektor Od­działu Krakowskiego tego Stowarzyszenia.

• Mościska są ważnym ośrodkiem polskości na terenie woj. lwowskiego. We wrześniu 1994 r. odbyło się tam poświęcenie polskiej szkoły pod­stawowej. Doprowadził do tego ogromny wysi­łek rodziców i członków tamtejszego towarzy­stwa Kultury Polskiej. Opiekę nad tą nową pla­cówką oświatową objął krakowski oddział „Wspólnoty Polskiej”.