Strona główna O nas Kwartalniki Rozmowy Sylwetki Słownik Archiwalia Publikacje Wydawnictwa Kontakt
ul. Piłsudskiego 27,
31-111 Kraków
info@cracovia-leopolis.pl

Facebook

PUBLIKACJE

Ksiazki i czasopisma omówione w naszych kwartalnikach

Wszystkie | 2005 | 2004 | 2006 | 2007 | 2002 | 2003 | 2001 | 2000 | 1999 | 1998 | 1996 | 1997 | 1995 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016
Sortuj alfabetycznie | Sortuj numerami



Bonusiak Andrzej i Stolarczyk Marian, Galicja w 1848 roku. Demografia, działalność polityczna i społeczna, gospodarka i kultura

[2/2000]

W kończącym się XX wieku mało kto z współczesnych pokoleń Polaków – ściślej Małopolan – zdaje sobie sprawę, jak wielka przepaść dzieliła dwie części XIX wieku, w którego spuściźnie i legendzie obracaliśmy się niemal przez całe nasze stulecie. Zrozumiałe, że bliższy nam – głównie wygnańcom ze Wschodu Polski – jest podział naszego wieku, i to aż na trzy części: do I wojny – jeszcze niewola, epoka międzywojenna oraz ponad półwiecze po II wojnie, To przecież całkiem różne światy. W wieku XIX cezurę dla Małopolan-Galicjan stanowiło wprowadzenie autonomii w krajach habsburskiej monarchii. Gdyby nie ta autonomia Galicji, nie wiadomo jak byśmy dziś wyglądali – my Małopolanie – czy bylibyśmy polskimi patriotami, a Małopolska polskim Piemontem?
Jednym (choć nie jedynym) z czynników, które doprowadziły Austrię do ery autonomicznej, były wydarzenia Wiosny Ludów 1848–49. Ze wszystkich ziem polskich miała ona szczególnie znaczący przebieg w Galicji, a głównie we Lwowie (pisaliśmy o tym w CL S/98). Nic więc dziwnego, że historycy z rzeszowskiej WSP, interesujący się szczególnie Galicją, poświęcili Wiośnie Ludów specjalną sesję (kwiecień 1998), a następnie wydawnictwo w doskonałej serii Galicja i jej dziedzictwo: tom 12 – Galicja w 1848 roku. Demografia, działalność polityczna i społeczna, gospodarka i kultura, pod red. Andrzeja Bonusiaka i Mariana Stolarczyka (Wyd. Wyższej Szkoły Pedagogicznej, Rzeszów 1999). Tom zawiera 12 artykułów historyków rzeszowskich, krakowskich i czeskich.
W tomie najwięcej o Lwowie, także o Stanisławowie i całej Galicji Wschodniej. Szczególnie interesujący wydał się nam artykuł M. Stolarczyka o polskiej Gwardii Narodowej, powołanej do życia we Lwowie za zgodą cesarza w marcu 1848, niestety rozwiązanej już w listopadzie tegoż roku po wypadkach, o których pisaliśmy z okazji 150-lecia tego zrywu.
Książkę można nabyć w księgarniach naukowych.