Strona główna O nas Kwartalniki Rozmowy Sylwetki Słownik Archiwalia Publikacje Wydawnictwa Kontakt
ul. Piłsudskiego 27,
31-111 Kraków
info@cracovia-leopolis.pl

Facebook

SŁOWNIK GEOGRAFICZNO-HISTORYCZNY

ZDOŁBUNÓW

Położenie. Miasto powiatowe w woj. wołyńskim, położone nad rzeczką Uście, dopływem Horynia. Węzeł kolejowy (ważny przed I wojną), łączący linie ze Lwowa i Lublina ku Ukrainie (Szepetówce). W latach międzywojennych liczyło ok. 8 tys. mieszkańców, a przed I wojną 10 tysięcy.
Historia. Pierwsza wiadomość o Zdołbunowie (pierwotnie Dołbunowie) pochodzi z 1570 r. Była to wówczas wieś, stanowiąca własność Myszka Sczasko. W 1585 r. właścicielem był już ks. Konstanty Ostrogski. Po blisko dwóch wiekach, w 1757 r., przeszedł Zdołbunów do ks. Stanisława Lubomirskiego, podstolego koronnego. Pod koniec XIX w. znajdował się nadal w rękach tej rodziny, w 1895 r. był własnością Katarzyny Lubomirskiej.
W 1870 r. zbudowano tędy linię kolei kijowsko-brzeskiej, na której Zdołbunów stał się ważną stacją węzłową i osadą kolejowo-przemysłową, przemieniając się w 1903 r. z wsi w miasteczko. Istniała tutaj cegielnia, cementownia (oparta na pobliskich kamieniołomach kredy) oraz wielkie koszary wojskowe. W 1924 r. przeniesiono tu z Ostroga stolicę powiatu.
Kościół parafialny pw. św.św. Piotra i Pawła (murowany) został wzniesiony w latach 1928–38 z ofiar wiernych i ks. Józefa Izbińskiego. W 1960 r. został zamknięty przez władze sowieckie.
Czasy obecne. Kościół został zwrócony do kultu w 1992 r. i odremontowany. Proboszczem był najpierw ks. Witold J. Kowalów, a obecnie ks. Andrzej Ścisłowicz, który organizuje tam życie religijne i kulturalne.