Strona główna O nas Kwartalniki Rozmowy Sylwetki Słownik Archiwalia Publikacje Wydawnictwa Kontakt
ul. Piłsudskiego 27,
31-111 Kraków
info@cracovia-leopolis.pl

Facebook

SŁOWNIK GEOGRAFICZNO-HISTORYCZNY

LEGIONÓW PRZEŁĘCZ

Przełęcz w głównej grani Karpat Wschodnich (w Gorganach – zob. CL 3/97), na wys. 1140 m n.p.m., która wcześniej nosiła nazwę Rogodze Wielkie (znana też pod mylną nazwą przełęczy Pantyrskiej – zob. Pantyr). Imię Legionów otrzymała po I wojnie światowej, na pamiątkę przemarszu tędy w październiku 1914 r. II Brygady Legionów z węgierskiego Zakarpacia na stronę polską (ówcześnie galicyjską), do walki z wojskami rosyjskimi, a drogę tędy wybudowaną przez saperów brygady nazwano Drogą Legionów. Z początkiem lat 30. wzniesiono na przełęczy żelazny Krzyż Legionów (zastąpił wcześniejszy, drewniany) z napisem na kamiennym cokole: Młodzieży polska, patrz na ten krzyż, / Legiony Polskie dźwignęły go wzwyż, / Przechodząc góry, doliny i wały, / Do ciebie Polsko i dla twej chwały. Krzyż i napis zachowały się do dnia dzisiejszego.
Do II wojny organizowano corocznie w lutym 3-dniowy marsz narciarski „Huculskim Szlakiem II Brygady Legionów Polskich”, rozpoczynany zawsze w Rafajłowej (zob.).         (A.C.)