Strona główna O nas Kwartalniki Rozmowy Sylwetki Słownik Archiwalia Publikacje Wydawnictwa Kontakt
ul. Piłsudskiego 27,
31-111 Kraków
info@cracovia-leopolis.pl

Facebook

SŁOWNIK GEOGRAFICZNO-HISTORYCZNY

WINNIKI (dawniej WINNIKI SZLACHECKIE, drohob.).

Wieś w pow. drohobyckim, wojew. lwowskim, położona 19 km na płn.zach. od Drohobycza. Leży na wys. 360 m npm, nad rzeczką Bystrzycą. Od końca XVIII w. należała do parafii rzym.kat. w Dublanach.
Historia. Źródła poświadczają istnienie wsi już przed 1378 r. W 1439 r. Władysław Warneńczyk zapisał Winniki wraz z innymi dobrami Piotrowi Odrowążowi ze Sprowy. W 1589 r. i przez cały w. XVII należały do rodziny Winnickich, przy czym jeden łan gruntów wsi pozostawił jako własność królewską. W XVIII w. właścicielami wsi byli Nahujowscy h. Sas. W 1728 r. Franciszek Piotr Nahujowski rozpoczął budowę kościoła, zapewniając mu w testamencie odpowiednie uposażenie. Po jego śmierci dzieje kościoła były bardzo burzliwe, ponieważ spadkobiercy nie chcieli respektować testamentalnej woli zmarłego. Ostatecznie w r. 1747 abp Sierakowski formalnie erygował parafię i mianował proboszcza. Ze względu na niewielką liczbę parafian w 1794 r. władze austriackie dokonały kasaty parafii winnickiej, a teren jej przyłączono do parafii w Dublanach, gdzie przeniesiono także ruchomości kościelne. Kościół pw. Przemienienia Pańskiego został zamieniony po 1794 r. na cerkiew gr.kat., obecnie pw. Matki Boskiej.
Kościół murowany, tynkowany, jednonawowy, trój­przęsłowy, z węższym jednoprzęsłowym prezbiterium zamkniętym trójbocznie. Sklepienie kolebkowe z lunetami. Fasada jednoosiowa, zwieńczona schodkowym szczytem z kulami. Dach dwuspadowy, obecnie pokryty blachą. Stan pierwotny uległ zmianie przez dodanie prostokątnej kruchty i przeróbkę szczytu fasady. Ogólnie świątynia zachowana w dobrym stanie.